Scientific Epicenter

Scientific Epicenter

«Scientific Epicenter» scientific-methodological journal — международный электронный научный журнал, специализирующийся на освещении актуальных вопросов и современных тенденций развития науки. Журнал начал свою деятельность в мае 2026 года. Учредителем издания является ООО Smart Quill Publishing. Основной целью журнала является распространение результатов научных исследований, развитие международного научного сотрудничества, а также создание современной платформы для научного общения и обмена опытом между учёными, исследователями и педагогами.

ISSN Online: 3093-9348 DOI: 10.5281/zenodo.xxxxx Открытый доступ Рецензируемый
Главная › Журналы › Scientific Epicenter › Joriy son
English

INNER MONOLOGUE AS A MEANS OF REVEALING PSYCHOLOGISM IN THE WORKS OF FYODOR DOSTOEVSKY AND WILLIAM FAULKNER

Дата публикации
29.09.2026
Журнал
Scientific Epicenter
Выпуск
Scientific Epicenter 1-jild, 5-son
Страницы
25-30
DOI
10.5281/zenodo.23366067

Авторы

Аннотация

This article examines the role of inner monologue as a literary device for representing psychologism in the works of Fyodor Dostoevsky and William Faulkner. The study focuses on Dostoevsky’s Notes from Underground (1864) and Faulkner’s The Sound and the Fury (1929), exploring how the representation of internal speech reveals the complexity, contradictions, and instability of human consciousness. Although the authors belong to different literary periods and employ distinct narrative strategies, both investigate the relationship between subjective experience and external reality. Dostoevsky foregrounds self-analysis, psychological contradiction, and the narrator’s struggle with his own thoughts, whereas Faulkner employs fragmented narration, associative thinking, and subjective temporality to represent different modes of consciousness. The article uses comparative literary analysis and stylistic analysis to identify similarities and differences in the psychological functions of inner monologue. It argues that inner monologue serves not merely as a means of presenting characters’ thoughts but also as a structural device that shapes characterization, narrative perspective, and the reader’s interpretation of psychological experience.

Ключевые слова

Dostoevsky Faulkner consciousness inner monologue narrative perspective psychological characterization psychologism subjective experience

Версии на других языках

Oʻzbekcha

FYODOR DOSTOYEVSKIY VA UILYAM FOLKNER ASARLARIDA PSIXOLOGIZMNI OCHIB BERISH VOSITASI SIFATIDA ICHKI MONOLOG

Mazkur maqolada Fyodor Dostoyevskiy va Uilyam Folkner asarlarida psixologizmni ifodalashning adabiy vositasi sifatida ichki monologning o‘rni tadqiq etiladi. Tadqiqot Dostoyevskiyning «Yerosti kundaligi» (1864) va Folknerning «Shovqin va g‘azab» (1929) asarlariga qaratilgan bo‘lib, ularda ichki nutqning tasvirlanishi inson ongining murakkabligi, ziddiyatlari va beqarorligini qanday ochib berishi tahlil qilinadi. Mualliflar turli adabiy davrlarga mansub bo‘lib, o‘ziga xos bayon strategiyalaridan foydalansalar-da, ularning har ikkalasi ham subyektiv tajriba va tashqi voqelik o‘rtasidagi munosabatni tadqiq etadi. Dostoyevskiy o‘zini tahlil qilish, psixologik ziddiyatlar va hikoyachi qahramonning o‘z fikrlari bilan ichki kurashiga alohida e’tibor qaratadi. Folkner esa ongning turli shakllarini tasvirlashda parchalangan bayon, assotsiativ tafakkur va vaqtning subyektiv idrok etilishidan foydalanadi. Maqolada ichki monologning psixologik funksiyalaridagi o‘xshashlik va farqlarni aniqlash maqsadida qiyosiy adabiy tahlil hamda stilistik tahlil metodlari qo‘llaniladi. Tadqiqot natijasida ichki monolog nafaqat qahramonlarning fikrlarini ifodalash vositasi, balki obrazlar xarakterini shakllantiruvchi, bayon nuqtayi nazarini belgilovchi va o‘quvchining psixologik tajribani talqin qilishiga ta’sir ko‘rsatuvchi strukturaviy usul ham ekanligi asoslanadi.
Dostoyevskiy Folkner bayon nuqtayi nazari ichki monolog ong psixologizm qahramonning psixologik tavsifi subyektiv tajriba
Русский

ВНУТРЕННИЙ МОНОЛОГ КАК СРЕДСТВО РАСКРЫТИЯ ПСИХОЛОГИЗМА В ПРОИЗВЕДЕНИЯХ ФЁДОРА ДОСТОЕВСКОГО И УИЛЬЯМА ФОЛКНЕРА

В данной статье рассматривается роль внутреннего монолога как литературного приёма репрезентации психологизма в произведениях Фёдора Достоевского и Уильяма Фолкнера. Исследование сосредоточено на произведениях Достоевского «Записки из подполья» (1864) и Фолкнера «Шум и ярость» (1929). Анализируется, каким образом изображение внутренней речи раскрывает сложность, противоречивость и нестабильность человеческого сознания. Несмотря на принадлежность авторов к разным литературным эпохам и использование ими различных повествовательных стратегий, оба писателя исследуют взаимосвязь между субъективным опытом и внешней реальностью. Достоевский акцентирует внимание на самоанализе, психологических противоречиях и внутренней борьбе повествователя с собственными мыслями, тогда как Фолкнер использует фрагментарное повествование, ассоциативное мышление и субъективное восприятие времени для изображения различных форм сознания. В статье применяются сравнительно-литературный и стилистический методы анализа, позволяющие выявить сходства и различия в психологических функциях внутреннего монолога. Обосновывается положение о том, что внутренний монолог служит не только средством передачи мыслей персонажей, но и структурным приёмом, формирующим характерологию, повествовательную перспективу и читательскую интерпретацию психологического опыта.
Достоевский Фолкнер внутренний монолог повествовательная перспектива психологизм психологическая характеристика персонажа сознание субъективный опыт

Список литературы

1. Dostoevsky, F. (1864). Notes from underground. https://www.planetpublish.com/wp-content/uploads/2011/11/Notes_from_the_Underground_NT.pdf
2. Faulkner, W. (1929). The sound and the fury. https://americanliterature.com/author/william-faulkner/book/the-sound-and-the-fury
3. Martinsen, D. (2024). Freedom and polyphony: Notes from Underground. In Fyodor Dostoevsky: A very short introduction. Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/actrade/9780198864332.003.0003
4. Nonaka, R. (1959). Faulkner’s “stream of consciousness.” Studies in English Literature, 36(1), 109–125. https://doi.org/10.20759/elsjp.36.1_109
5. Vickery, O. W. (1962). The sound and the fury: A study in perspective. PMLA, 77(5), 605–610.