Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani

Mazkur anjuman Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug‘i bilan “2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasi”ga kiritilgan bo'lib, Namangan davlat pedagogika instituti Intellektual fanlar va axborot texnologiyalari kafedrasi tomonidan 2026-yil 28 - 29-oktabr kunlari tashkil etilgan.

1+ Sonlar
64+ Maqolalar
82+ Ishtirokchilar
Oʻzbekcha

STEM TA’LIM DOIRASIDA AMALIY (KONTEKSTLI) MATEMATIKA MASALALARINI YECHISH ORQALI O‘QUVCHILARNING KREATIV FIKRLASHINI RIVOJLANTIRISH

Nashr sanasi
29.10.2026
Jurnal
Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Nashr
Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Sahifalar
297-305
DOI
10.5281/zenodo.23573298

Mualliflar

Annotatsiya

Mazkur maqolada STEM ta’lim doirasida amaliy (kontekstli) matematika masalalarini yechish orqali o‘quvchilarning kreativ fikrlashini rivojlantirish masalasi yoritilgan. Zamonaviy ta’lim jarayonida matematika fanini faqat nazariy bilimlar va tayyor algoritmlarni o‘zlashtirish asosida tashkil etish yetarli emas. O‘quvchilarning matematik bilimlarni real hayotdagi muammolarni hal qilishda qo‘llay olishi, matematik model yaratishi, turli yechimlarni ishlab chiqishi va ularni tahlil qilishi muhim hisoblanadi. Maqolada fizika, iqtisodiyot va kundalik hayotga oid vaziyatlarni matematik masalalarga aylantirish, matematik modellashtirishdan foydalanish hamda ochiq turdagi masalalar orqali kreativ fikrlashni rivojlantirish imkoniyatlari tahlil qilinadi. Shuningdek, kontekstli masalalarni tuzish va yechishning bosqichlari, o‘qituvchining roli hamda o‘quvchilar kreativ fikrlashini baholash mezonlari taklif etiladi.

Kalit so‘zlar

STEM ta’lim amaliy matematika fanlararo integratsiya. kontekstli masala kreativ fikrlash matematik modellashtirish matematik savodxonlik

Boshqa tillardagi variantlar

Русский
В данной статье рассматривается развитие креативного мышления учащихся посредством решения практических (контекстных) математических задач в рамках STEM-образования. В современных условиях недостаточно ограничиваться формированием теоретических знаний и навыков применения готовых алгоритмов. Важное значение имеет способность учащихся применять математические знания для решения проблем реальной жизни, создавать математические модели, разрабатывать различные варианты решения и анализировать полученные результаты. В статье анализируются возможности преобразования ситуаций из физики, экономики и повседневной жизни в математические задачи, использования математического моделирования и открытых задач для развития креативного мышления. Также рассматриваются этапы составления и решения контекстных задач, роль учителя и критерии оценки креативного мышления учащихся.
STEM-образование контекстная задача креативное мышление математическая грамотность математическое моделирование межпредметная интеграция. практическая математика проблемное обучение
English
This article examines the development of students’ creative thinking through solving practical (context-based) mathematics problems within STEM education. In modern education, it is not sufficient to focus only on theoretical knowledge and the application of ready-made algorithms. It is important for students to apply mathematical knowledge to real-life problems, construct mathematical models, develop alternative solutions, and analyse the results. The article analyses the possibilities of transforming situations from physics, economics, and everyday life into mathematical problems, using mathematical modelling and open-ended tasks to develop creative thinking. The stages of designing and solving context-based problems, the role of the teacher, and criteria for assessing students’ creative thinking are also discussed.
STEM education context-based problems creative thinking interdisciplinary integration. mathematical literacy mathematical modelling practical mathematics problem-based learning

Foydalanilgan adabiyotlar

1. UNESCO. (n.d.). STEM education. https://www.unesco.org/en/education/stem
2. National Academy of Engineering and National Research Council. (2014). STEM Integration in K-12 Education: Status, Prospects, and an Agenda for Research. Washington, DC: The National Academies Press. DOI: 10.17226/18612
3. OECD. (2023). PISA 2022 Assessment and Analytical Framework: Mathematics, Reading, Science, Creative Thinking and Financial Literacy. Paris: OECD Publishing. DOI: 10.1787/dfe0bf9c-en
4. Blum, W., Galbraith, P. L., Henn, H.-W., & Niss, M. (Eds.). (2007). Modelling and Applications in Mathematics Education: The 14th ICMI Study. New York: Springer. DOI: 10.1007/978-0-387-29822-1
5. OECD. (2024). PISA 2022 Results (Volume III): Creative Minds, Creative Schools. Paris: OECD Publishing. DOI: 10.1787/765ee8c2-en
PDFni ko'rish O‘xshash maqolalar