Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar

Mazkur Respunlika illmiy-amaliy anjumani O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi “2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejalarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 11-sonli buyrug‘iga muvofiq, 2026 yil 13-14 noyabr kunlari Turon universiteti Andijon filialida Iqtisodiyot va moliya kafedrasi tomonidan tashkil etilgan.

1+ Sonlar
45+ Maqolalar
54+ Ishtirokchilar
Oʻzbekcha

O‘ZBEKISTON FLORASIGA MANSUB DORIVOR O‘SIMLIKLARDAN INDOL ALKALOIDLARINI AJRATIB OLISHNING EKOLOGIK XAVFSIZ VA RESURS TEJAMKOR TEXNOLOGIYALARI

Nashr sanasi
14.11.2026
Jurnal
Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar
Nashr
Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar
Sahifalar
121-125
DOI
10.5281/zenodo.24160104

Mualliflar

Annotatsiya

Mazkur tezisda O‘zbekiston florasiga mansub dorivor o‘simliklardan indol alkaloidlarini ajratib olishda ekologik xavfsiz va resurs tejamkor texnologiyalardan foydalanishning ilmiy-amaliy jihatlari tahlil qilingan. Indol alkaloidlarining kimyoviy xususiyatlari, an’anaviy kislota-asos ekstraksiyasi usullarining afzalliklari va cheklovlari yoritilgan. Shuningdek, ultratovushli, mikroto‘lqinli, superkritik suyuqlik ekstraksiyasi hamda chuqur evtektik erituvchilardan foydalanish imkoniyatlari ko‘rib chiqilgan. Ekstraksiya jarayonida erituvchi va energiya sarfini kamaytirish, alkaloidlarning kimyoviy barqarorligini saqlash hamda o‘simlik xomashyosidan oqilona foydalanish masalalariga alohida e’tibor qaratilgan

Kalit so‘zlar

O‘zbekiston florasi dorivor o‘simliklar indol alkaloidlari yashil ekstraksiya ultratovushli ekstraksiya mikroto‘lqinli ekstraksiya ekologik erituvchilar resurs tejamkor texnologiyalar

Boshqa tillardagi variantlar

Русский
В тезисе проанализированы научно-практические аспекты применения экологически безопасных и ресурсосберегающих технологий для извлечения индольных алкалоидов из лекарственных растений флоры Узбекистана. Рассмотрены химические свойства индольных алкалоидов, преимущества и ограничения традиционных кислотно-основных методов экстракции. Особое внимание уделено возможностям применения ультразвуковой, микроволновой экстракции, экстракции сверхкритическими флюидами и глубокими эвтектическими растворителями. Освещены вопросы снижения расхода растворителей и энергии, сохранения химической стабильности алкалоидов и рационального использования растительного сырья
флора Узбекистана лекарственные растения индольные алкалоиды зеленая экстракция ультразвуковая экстракция микроволновая экстракция экологические растворители ресурсосберегающие технологии
English
This thesis analyzes the scientific and practical aspects of applying environmentally friendly and resource-efficient technologies for extracting indole alkaloids from medicinal plants belonging to the flora of Uzbekistan. The chemical properties of indole alkaloids and the advantages and limitations of conventional acid-base extraction methods are discussed. Particular attention is given to ultrasound-assisted extraction, microwave-assisted extraction, supercritical fluid extraction, and deep eutectic solvents. The study also addresses the reduction of solvent and energy consumption, preservation of alkaloid chemical stability, and rational utilization of plant materials
flora of Uzbekistan medicinal plants indole alkaloids green extraction ultrasound-assisted extraction microwave-assisted extraction green solvents resource-efficient technologies

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Nonconventional Techniques in Plant Alkaloid Extraction: A Decade of Progress (2014–2023). Chemistry & Biodiversity. 2025. Vol. 22, Issue 8. Article e202403225. DOI: 10.1002/cbdv.202403225.
2. Adizov S., Tashkhodjaev B. Indole alkaloids from Vinca erecta type of sarpagine and ajmaline. European Journal of Chemistry. 2019. Vol. 10, No. 4. P. 409–416. DOI: 10.5155/eurjchem.10.4.409-416.1907.
3. Review, Challenges, and Prospects of the Process of Alkaloid Extraction from Plants. Chemical Engineering and Processing – Process Intensification. 2025. Vol. 216. Article 110413. DOI: 10.1016/j.cep.2025.110413.
4. Yusoff I.M., Mat Taher Z., Rahmat Z., Chua L.S. A Review of Ultrasound-Assisted Extraction for Plant Bioactive Compounds: Phenolics, Flavonoids, Thymols, Saponins and Proteins. Food Research International. 2022. Vol. 157. Article 111268. DOI: 10.1016/j.foodres.2022.111268.
5. Arya A., et al. Statistically Designed Extraction of Herbs Using Ultrasound Waves: A Review. Current Pharmaceutical Design. 2021. Vol. 27, No. 34. P. 3638–3655. DOI: 10.2174/1381612827666210222114441.
6. Mamasidiqov I.I., Hamidov U.Q. Aspidofraktin tipidagi kopsinin molekulasidagi –NH– guruhi va N4-azot atomi hisobiga hosilalarini sintez qilish. Eurasian Journal of Medical and Natural Sciences. 2024. Vol. 4, No. 6. DOI: 10.5281/zenodo.12696714.
PDFni ko'rish O‘xshash maqolalar