Концептуальные основы фундаментальных, прикладных и инновационных исследований в трансформации педагогического образования и воспитания

Mazkur “Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari” mavzusidagi Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug'i bilan 2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasiga kiritilgan bo'lib, 2026-yil 23-iyun kuni Namangan davlat pedagogika instituti Ilmiy tadqiqotlar, innovatsiyalar va ilmiy-pedagogik kadrlar tayyorlash bo'limi tomonidan o'tkazilgan.

1+ Выпуски
228+ Статьи
260+ Участники
Oʻzbekcha

ZAHIRIDDIN MUHAMMAD BOBUR IJODIDA QOFIYADOSHLIK SAN’ATLARI

Дата публикации
23.06.2026
Журнал
Концептуальные основы фундаментальных, прикладных и инновационных исследований в трансформации педагогического образования и воспитания
Выпуск
Сборник материалов международной научно-практической конференции на тему: «Концептуальные основы фундаментальных, прикладных и инновационных исследований в трансформации педагогического образования и воспитания»
Страницы
271-277
DOI
10.5281/zenodo.21155203

Авторы

Аннотация

Ushbu maqolada buyuk shoir va davlat arbobi Zahiriddin Muhammad Bobur she’riyatidagi qofiyadoshlikka asoslangan lafziy san’atlarning badiiy-estetik vazifalari tadqiq etiladi. Tadqiqot obyekti sifatida shoir g‘azallari, ruboiylari va masnaviylarida qo‘llanilgan tarse’, zulqofiyatayn, zulqavofiy, musajja va qalbul qofiya kabi badiiy vositalar tanlab olingan. Maqolada Shayx Ahmad Taroziy, Atoulloh Husayniy kabi mumtoz adabiyotshunoslarning nazariy qarashlari asosida Bobur ijodidagi ushbu san’atlarning o‘ziga xos xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari mumtoz she’riyatning poetik qurulishi va Bobur lirik merosini chuqurroq anglashga xizmat qiladi.

Ключевые слова

Zahiriddin Muhammad Bobur lafziy san’atlar mumtoz poetika musajja’ musalsal qofiya qofiya san’atlari tarse’ tazmini muzdavaj. zulqavofiy zulqofiyatayn

Версии на других языках

Русский
В данной статье исследуются художественно-эстетические функции словесных поэтических приёмов, основанных на рифмовке, в творчестве великого поэта и государственного деятеля Захириддина Мухаммада Бабура. В качестве объекта исследования выбраны такие художественные средства, как тарсе’, зулькофиятайн, зулькавoфий, мусаджжа’, кальб аль-кафия, использованные поэтом в газелях, рубаи и маснави. На основе теоретических взглядов классических литературоведов Шейха Ахмада Тарази и Атауллы Хусайни анализируются специфические особенности данных поэтических приёмов в произведениях Бабура. Результаты исследования способствуют более глубокому пониманию поэтической структуры классической поэзии и лирического наследия Бабура.
Захириддин Мухаммад Бабур зулькавофий зулькофиятайн классическая поэтика мусаджжа’ мусалсалная рифма рифменные искусства словесные художественные приёмы тазмин-и муздаваж. тарсе’
English
This article examines the artistic and aesthetic functions of rhyme-based verbal literary devices in the poetry of the great poet and statesman Zahiriddin Muhammad Babur. The study focuses on such poetic devices as tarse’, zulqofiyatayn, zulqavofiy, musajja’, and qalb al-qafiya employed in the poet’s ghazals, rubā‘īs, and masnavīs. Based on the theoretical views of classical literary scholars such as Shaykh Ahmad Tarazi and Ataullah Husayni, the article analyzes the distinctive features and poetic functions of these literary devices in Babur’s works. The findings contribute to a deeper understanding of the poetic structure of classical poetry and the artistic characteristics of Babur’s lyrical heritage
Zahiriddin Muhammad Babur classical poetics musajja’ musalsal rhyme qalb al-qafiya rhyme-based poetic devices tarse’ tazmin-i muzdavaj. verbal literary devices zulqavofiy zulqofiyatayn

Список литературы

1. Anvar Hojiahmedov. Mumtoz badiiyat malohati. – Toshkent: “Sharq”, 1999.
2. Anvar Hojiahmedov. She’r san’atlarini bilasizmi?. – Toshkent: “Sharq”, 2001.
3. Anvar Hojiahmedov. She’riy san’atlar va mumtoz qofiya. – Toshkent: “Sharq”, 1998.
4. Atoulloh Husayniy. Badoyi’us sanoyi’ .- Toshkent: G‘ofur G‘ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashiryoti, 1981.
5. Orzigul Hamroyeva. Mumtoz qofiya nazariyasi asoslari. – Toshkent: “Bookmany Prient”, 2022.
6. To‘xtamurod Boboyev. She‘r ilmi ta‘limi. – Toshkent: O‘qituvchi, 1996.
7. Zahiriddin Muhammad Bobur. Sochining savdosi tushdi. – Toshkent: “Sharq”, 2007.
8. Shayx Ahmad Ibn Xudaydod Taroziy. Funun ul-balog‘a. – T.:Xazina, 1996.