Oʻzbekcha
BO‘LAJAK O‘QITUVCHILARNING METAKOGNITIV PEDAGOGIK TAFAKKURINI RIVOJLANTIRISHNING PEDAGOGIK MODELI
Дата публикации
23.06.2026
Журнал
Концептуальные основы фундаментальных, прикладных и инновационных исследований в трансформации педагогического образования и воспитания
Выпуск
Сборник материалов международной научно-практической конференции на тему: «Концептуальные основы фундаментальных, прикладных и инновационных исследований в трансформации педагогического образования и воспитания»
Аннотация
Ushbu tadqiqotda bo‘lajak o‘qituvchilarning metakognitiv pedagogik tafakkurini rivojlantirishga yo‘naltirilgan pedagogik model ilmiy asoslanadi. Maqolada IMRAD tuzilmasi asosida: muammo dolzarbligi, qo‘llangan metodlar, eksperimental natijalar va muhokama, hamda amaliy tavsiyalar ketma-ket yoritiladi. Tadqiqot natijalari bo‘lajak o‘qituvchilar tayyorlashda metakognitiv yondashuvni tizimli joriy etish zarurligini tasdiqlaydi.
Ключевые слова
bo‘lajak o‘qituvchi
kasbiy kompetentlik.
kognitiv strategiyalar
metakognitsiya
o‘z-o‘zini monitoring qilish
pedagogik model
pedagogik tafakkur
refleksiya
Русский
В данном исследовании научно обосновывается педагогическая модель развития метакогнитивного педагогического мышления будущих учителей. В статье по структуре ИМРАД последовательно раскрываются: актуальность проблемы, применяемые методы, экспериментальные результаты и обсуждение, а также практические рекомендации. Результаты исследования подтверждают необходимость системного внедрения метакогнитивного подхода в подготовку будущих учителей.
будущий учитель
когнитивные стратегии
метакогниция
педагогическая модель
педагогическое мышление
профессиональная компетентность.
рефлексия
самомониторинг
English
This study scientifically substantiates a pedagogical model for developing metacognitive pedagogical thinking in pre-service teachers. Following the IMRAD structure, the article sequentially addresses the relevance of the problem, methods used, experimental results and discussion, and practical recommendations. The findings confirm the necessity of systematically integrating a metacognitive approach into pre-service teacher education.
cognitive strategies
metacognition
pedagogical model
pedagogical thinking
pre-service teacher
professional competence
reflection
self-monitoring
1. Hattie J. Visible Learning: A Synthesis of over 800 Meta-Analyses Relating to Achievement. - London: Routledge, 2009. – 392 p.
2. Flavell J.H. Metacognitive aspects of problem solving // The Nature of Intelligence / Ed. by L. Resnick. - Hillsdale, NJ: Erlbaum, 1976. – P. 231–235.
3. Zimmerman B.J., Schunk D.H. Self-Regulated Learning and Academic Achievement: Theoretical Perspectives. - 2nd ed. - Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 2001. - 364 p.
4. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g’risida”gi Qonuni (29.09.2020-yildagi O‘RQ-637-son). - Toshkent, 2020.
5. Schon D.A. The Reflective Practitioner: How Professionals Think in Action. – New York: Basic Books, 1983. - 374 p.
6. Schraw G., Dennison R.S. Assessing metacognitive awareness // Contemporary Educational Psychology. - 1994. - Vol. 19, №4. - P. 460- 475.
7. Yo‘ldoshev J.G’. Pedagogik mahorat. - Toshkent: O‘qituvchi, 2019. - 320 b.
8.Ibrohimova Sh.U. Bo‘lajak o‘qituvchilarning pedogogik tafakkurida metakognitiv komponentlarning tuzilmasi // Qo‘qon DPI. Ilmiy xabarlari. - 2026. - №3. - B. 20-26.
9. Veenman M.V.J., Van Hout-Wolters B.H.A.M., Afflerbach P. Metacognition and learning: Conceptual and methodological considerations // Metacognition and Learning. - 2006. - Vol. 1, №1. - P. 3-14.
10. Azizxo‘jayeva N.N. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat.
- Toshkent: TDPU, 2016. - 174 b.
11. Ibrohimova Sh,U. Pedagogik tafakkur va metakognitsiya: Ilmiy yondashuvlar tahlili // Ijtimoiy-gumaniar sohasida ilmiy-innovatsion tadqiqitlar.-2026. -№4.-B. 525-529.
12. Ibrohimova Sh.U. Umumiy o‘rta ta’lim maktablarida muommoli ta;lim asosida matematika o‘qituvchisining metakognitiv kompetentligini rivojlantirish metodikasini takomillashtirish // Namangan davlat unversiteti.-2026.-№2.-B.1242-1245.
13.Ibrohimova Sh.U. Metokognitiv pedogogik tafakkur tushunchasining psixologik-pedogogik talqini // O‘zbekiston milliy unversiteti xabarlari.-2026 №5.-B.116-118.