Maqolada qiyosiy adabiyotshunoslik yondashuvi asosida zamonaviy ingliz va o‘zbek fantastik nasrida xronotop (makon va zamon munosabatlari) hamda gender identikligining ifodalanishi tadqiq etiladi. Tadqiqotda turli madaniy an’analarga mansub yozuvchilarning XXI asr axloqiy, falsafiy va ijtimoiy muammolarini yoritish maqsadida badiiy voqelikni qanday yaratishi o‘rganiladi. Milliy adabiy an’analar, zamonaviy narrativ strategiyalar hamda o‘zgaruvchan tarixiy sharoitlarda ayol obrazlarining transformatsiyasi o‘rtasidagi o‘zaro aloqaga alohida e’tibor qaratiladi. Tadqiqotda tanlangan ingliz va o‘zbek adabiy matnlarini tahlil qilish uchun qiyosiy, germenevtik, strukturaviy va kontekstual metodlardan foydalaniladi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, ingliz fantastik nasrida ko‘pincha distopik zamon tasavvuri, parchalangan xotira va individual begonalashuv masalalari ustuvorlik qilsa, o‘zbek nasrida futuristik tasavvur axloqiy davomiylik, jamoaviy qadriyatlar va mifopoetik xotira bilan uyg‘unlashadi. Har ikki adabiy an’anada ayol qahramonlar tobora ko‘proq voqelikni passiv ramziy obraz sifatida emas, balki faol anglovchi va talqin etuvchi subyekt sifatida namoyon bo‘lmoqda. Maqolada xronotop shunchaki narrativ fon emas, balki mafkuraviy ifoda va identiklikni shakllantirish vositasi ekanligi asoslab beriladi. Qiyosiy tahlil global adabiy tendensiyalar va milliy badiiy modellar o‘rtasidagi yaqinlashuv kuchayib borayotganini ko‘rsatadi.
adabiy modernlik
fantastik adabiyot
gender identikligi
ingliz adabiyoti
narrativ makon
o‘zbek nasri
qiyosiy poetika
xronotop