The history of Akhsikent: new perspectives, analysis, and research

This International Scientific and Practical Conference was held on June 15, 2026, at the initiative of the Department of Philosophy and History of Namangan State Pedagogical Institute, in accordance with the 2026 Plan of International Scientific and Scientific-Technical Events, approved by Order No. 11 of the Ministry of Higher Education, Science and Innovation of the Republic of Uzbekistan, dated January 16, 2026.

1+ Issues
13+ Articles
15+ Participants
Oʻzbekcha

AXSIKENT IRRIGATSIYA TIZIMI TARIXI: QORAXONIYLAR DAVRIDAN HOZIRGI KUNGA QADAR (QIYOSIY TAHLIL)

Published
15.06.2026
Journal
The history of Akhsikent: new perspectives, analysis, and research
Issue
Proceedings of the International Scientific and Practical Conference “The History of Akhsikent: New Perspectives, Analysis, and Research” (June 15, 2026)
Pages
24-42
DOI
10.5281/zenodo.21029825

Authors

Abstract

Ushbu maqolada Axsikent irrigatsiya tizimlari tarixining qoraxoniylar davridan to hozirgi kungacha bo‘lgan holati tahlil qilingan. Unda, Kosonsoy, Axsisoy va Janjalsoylar sug‘oradigan yerlar haqidagi ma’lumotlar berilgan. Shuningdek, soxta “Yangi Axsi” shahrini suv yuvib ketmaganligi, Sirdaryoning Axsikent uchun ahamiyati yoritib berilgan.

Keywords

Axsikent tarixiy manbalar irrigatsiya qoraxoniylar Kosonsoy Axsisoy Janjalsoy Yangi Axsi Sirdaryo kema akveduk

Other language versions

Русский

ИСТОРИЯ ИРРИГАЦИОННОЙ СИСТЕМЫ АКСЫКЕНТА: ОТ ЭПОХИ КАРАХАНИДОВ ДО НАШИХ ДНЕЙ (СРАВНИТЕЛЬНЫЙ АНАЛИЗ)

В этой статье перечисляются основные события из истории ирригационной системы Ахсыкента от эпохи караханидов до наших период. В нем дается информация о землях, орошаемых Касансоями, Ахсисаями и Джанжалсаями. Кроме того, было установлено, что так называемый “Новый Ахси” не был разрушен наводнением, а также освещена роль реки Сырдарьи в истории и развитии Ахсикента.
ирригационная система исторические источники Ахсикент эпоха Караханидов Касансай Ахсисай Джанжалсай Новый Ахси река Сырдарья речной транспорт акведуки
English

THE HISTORY OF AKHSIKENT'S IRRIGATION SYSTEM: FROM THE KARAKHANID PERIOD TO THE PRESENT DAY (A COMPARATIVE ANALYSIS)

This article examines the major stages in the development of Akhsikent’s irrigation system from the Karakhanid era to the present. It provides information on the agricultural lands irrigated by the Kasansay, Akhsisay, and Janjalsay watercourses. Furthermore, the study demonstrates that the so-called “New Akhsi” was not destroyed by flooding and highlights the important role of the Syr Darya River in the history and development of Akhsikent.
Akhsikent irrigation system Karakhanid period Kasansay Akhsisay Janjalsay New Akhsi Syr Darya River river transport aqueducts historical sources.

References

1. Абдулаҳатов Н., Тошқулов А., Қодиров В. Файзиобод файзлари. Биринчи китоб. – Тошкент: Китобдорнашр, 2019.
2. Абдуллаев Р. ХХ асрнинг 40-70 йилларида Ахсикент атрофи ҳудудларининг ирригация системасидаги ўзгаришлар //“Бобур ва Ахсикент” мавзуида республика олимлари иштирокида ўтказилган VI-Республика илмий-амалий анжумани материаллари, Наманган 2025.
3. Абдураҳмон ибн Муҳаммад ибн Халдун. Муқаддима. I жилд.-Тошкент: Trust and support, 2024.
4. Абулғозий Баҳодирхон. Шажарайи турк /Масъул муҳаррир ва сўзбоши муаллифи Б.А. Аҳмедов.-Тошкент: Чўлпон, 1992.
5. Бартольд В. В. Сочинения. Том III.-Москва: Восточная литература, 1965.
6. Заҳириддин Муҳаммад Бобур. Бобурнома.-Тошкент: Ўзбекистон ССР Фанлар академияси нашриёти, 1960.
7. Заҳириддин Муҳаммад Бобур. Бобурнома.-Тошкент: Юлдузча, 1989.
8. Ибн Ҳавқал. Китоб сурат ал-ард.-Тошкент: Ўзбекистон миллий энциклопедияси, 2011.
9. Ирригация Узбекистана. Современное состояние и перспективы развития ирригации в бассейне р.Сырдарьи. В 4-х томах. (Гл. Ред. А.Садыков). Т. 2.-Ташкент: Фан, 1975.
10. Истахрий. Китаб ал-масалик вал-мамалик (Хуросон ва Мовароуннаҳр) Йўллар ва мамлакатлар китоби (Тадқиқот, араб тилидан таржима, изоҳ ва кўрсаткичлар муаллифи Р.Т.Худайберганов).-Тошкент: Фан, 2019.
11. Қозоқов Т. Ахсикентнинг мухтасар тарихи.-Тошкент: Фан зиёси, 2024.
12. Қосимов Й. Қадимги Фарғона сирлари.-Наманган: “Китобхон” жамияти, 1992.
13. Махмуд ибн Вали. Море тайн относительно доблестей благородных. (Перевод Б.А.Ахмедова).-Ташкент: Фан, 1977.
14. Машрабов З., Матбобоев Б., Раҳмонов В. Бобур қурдирган мақбара топилди //Андижоннома газетаси, 2018 йил 28 ноябрь.; Бобур қурдирган мақбара топилди //Ўзбекистон адабиёти ва санъати, 2018 йил 7, 21 декабрь.
15. Нурматова Г. Средневековый Ахсикент (IX-XII вв.) //Номаи Донишгоҳ/Ученые записки Худжандского государственного университета им. академика Б. Гафурова. Серия: Гуманитарные науки. – 2010. – № 2 (22).
16. Ҳасанов Ҳ. Ўрта Осиёлик географ ва сайёҳлар.-Тошкент: Ўзбекистон, 1964.
17. Чуланов Ю.Г. Городище Ахсыкет //Советская археология, 1963.-№3.
18. ترکستان ولایتی نینگ کزیتی٤٨ نچی نومر١٩١٣یلده ٢٣نچی ایونده
19. Ахсикент халқаро илмий тадқиқот жамоат бирлашмаси архив фонди. II Фонд, 38-иш, 1-32 бетлар; 39-иш, 1-2 бетлар.
20. Ахсикент халқаро илмий тадқиқот жамоат бирлашмаси жорий архив фонди. II Фонд, 1-рўйхат, 38-иш, Б.23; 79-иш, Б.2.
View PDF Related articles