Ta'lim falsafasida tarixiylik va zamonaviylik tendensiyalari: ta’lim, bilim, metodlar

Mazkur Respublika ilmiy-amaliy konferensiya O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirining 2026-yil 16-yanvardagi 11-son buyrug‘iga 1-ilova bilan tasdiqlangan “2026-yilda xalqaro miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasi”ga muvofiq, 2026-yil 20-may kuni Namangan davlat pedagogika instituti Falsafiy va tarixiy fanlar kafedrasining tashabbusi bilan o‘tkazildi.

1+ Sonlar
97+ Maqolalar
100+ Ishtirokchilar
Oʻzbekcha

TEXNOLOGIYA DARSLARIDA O‘QUVCHILARNING IXTIROCHILIK QOBILIYATLARINI KREATIV TOPSHIRIQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH METODIKASI

Nashr sanasi
20.05.2026
Jurnal
Ta'lim falsafasida tarixiylik va zamonaviylik tendensiyalari: ta’lim, bilim, metodlar
Nashr
Ta'lim falsafasida tarixiylik va zamonaviylik tendensiyalari: ta'lim, bilim, metodlar
Sahifalar
689-696
DOI
10.5281/zenodo.22676601

Mualliflar

Annotatsiya

Mazkur maqolada umumiy o‘rta ta’lim maktablarida texnologiya fanini o‘qitish jarayonida o‘quvchilarning ixtirochilik qobiliyatlarini kreativ topshiriqlar asosida rivojlantirishning pedagogik va metodik imkoniyatlari yoritilgan. Ixtirochilik qobiliyatining kreativ fikrlash, texnik tafakkur, konstruktiv faoliyat, muammoni aniqlash va uning original yechimini ishlab chiqish bilan bog‘liq jihatlari tahlil qilingan. Texnologiya darslarida muammoli-kreativ topshiriqlar, konstruktorlik vazifalari, modellashtirish, loyiha faoliyati, “aqliy hujum”, morfologik tahlil va takomillashtirishga yo‘naltirilgan mashqlardan foydalanish metodikasi tavsiya etilgan. Shuningdek, kreativ topshiriqlarni muammoni anglash, g‘oya yaratish, variantlarni tanlash, loyihalash, prototip tayyorlash, sinovdan o‘tkazish va refleksiya bosqichlari asosida tashkil etish mexanizmi ishlab chiqilgan. Mazkur yondashuv o‘quvchilarning mustaqil fikrlashi, ijodiy faolligi, texnik tasavvuri va amaliy ixtirochilik kompetensiyalarini rivojlantirishga xizmat qilishi asoslangan.

Kalit so‘zlar

ijodiy faoliyat. ixtirochilik qobiliyati konstruktorlik faoliyati kreativ topshiriq kreativ yondashuv loyiha metodi modellashtirish prototiplash texnik tafakkur texnologiya ta’limi

Boshqa tillardagi variantlar

Русский
В данной статье освещаются педагогические и методические возможности развития изобретательских способностей учащихся на основе креативных заданий в процессе преподавания предмета «Технология» в общеобразовательных школах. Проанализированы аспекты изобретательской способности, связанные с креативным мышлением, техническим мышлением, конструктивной деятельностью, выявлением проблемы и разработкой ее оригинального решения. Рекомендована методика использования проблемно-креативных заданий, конструкторских задач, моделирования, проектной деятельности, «мозгового штурма», морфологического анализа и упражнений, направленных на усовершенствование, на уроках технологии. Также разработан механизм организации креативных заданий на основе этапов осознания проблемы, создания идеи, выбора вариантов, проектирования, изготовления прототипа, тестирования и рефлексии. Обосновано, что данный подход служит развитию самостоятельного мышления, творческой активности, технического воображения и практических изобретательских компетенций учащихся.
изобретательские способности конструкторская деятельность креативное задание креативный подход метод проектов моделирование проблемное обучение прототипирование творческая деятельность. техническое мышление технологическое образование
English
This article highlights the pedagogical and methodological possibilities of developing students' inventive abilities based on creative tasks in teaching technology in general secondary schools. Aspects of inventive ability associated with creative thinking, technical reasoning, constructive activity, problem identification, and the development of original solutions are analyzed. Methods for utilizing problem-based creative tasks, design challenges, modeling, project activity, brainstorming, morphological analysis, and enhancement-oriented exercises in technology classes are recommended. Furthermore, a mechanism has been developed to organize creative tasks based on the stages of problem recognition, idea generation, option selection, designing, prototyping, testing, and reflection. It is substantiated that this approach serves to develop students' independent thinking, creative engagement, technical imagination, and practical inventive competencies.
creative activity. creative approach creative task design activity inventive ability modeling problem-based learning project method prototyping technical thinking technology education

Foydalanilgan adabiyotlar

1. O‘zbekiston Respublikasi. (2020). “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonun, O‘RQ-637-son, 2020-yil 23-sentabr.
2. Guilford, J. P. (1967). The Nature of Human Intelligence. New York: McGraw-Hill.
3. Torrance, E. P. (1974). Torrance Tests of Creative Thinking. Lexington, MA: Personnel Press.
4. Amabile, T. M. (1996). Creativity in Context. Boulder, CO: Westview Press.
5. Runco, M. A., & Jaeger, G. J. (2012). The standard definition of creativity. Creativity Research Journal, 24(1), 92–96.
PDFni ko'rish O‘xshash maqolalar