Oʻzbekcha
OLIY TA’LIM TASHKILOTLARIDA INKLYUZIV TA’LIMNI JORIY ETISHNING XORIJIY TAJRIBASI
Jurnal
Ta'lim falsafasida tarixiylik va zamonaviylik tendensiyalari: ta’lim, bilim, metodlar
Nashr
Ta'lim falsafasida tarixiylik va zamonaviylik tendensiyalari: ta'lim, bilim, metodlar
Annotatsiya
Maqolada oliy ta’lim tashkilotlarida inklyuziv ta’limni joriy etishning ijtimoiy va institutsional omillari tahlil qilinadi. AQSh va Buyuk Britaniyadagi akademik moslashtirish hamda talabalarni qo‘llab-quvvatlash amaliyotlari qisqacha ko‘rib chiqilib, ushbu tajribalardan O‘zbekiston oliy ta’limida foydalanish imkoniyatlari yoritiladi. Rasmiy statistik ko‘rsatkichlar asosida ta’limga kirish imkoniyati bilan undagi mazmunli ishtirok o‘rtasidagi farq asoslanadi.
Kalit so‘zlar
akademik ishtirok
ijtimoiy tenglik
inklyuziv ta’lim
institutsional muhit
oliy ta’lim
raqamli qulaylik
sotsial omil
xorijiy tajriba
Русский
В статье анализируются социальные и институциональные факторы внедрения инклюзивного образования в высших учебных заведениях. Рассматриваются практики академической адаптации и поддержки студентов в США и Великобритании, а также возможности их применения в Узбекистане. На основе официальной статистики раскрывается различие между доступом к образованию и полноценным участием в образовательном процессе.
академическое участие
высшее образование
зарубежный опыт.
институциональная среда
социальное равенство
социальный фактор
цифровая доступность
English
The article analyzes social and institutional factors in implementing inclusive education in higher education institutions. It examines academic accommodation and student support practices in the United States and the United Kingdom and their potential application in Uzbekistan. Based on official statistics, the article highlights the gap between access to education and meaningful participation in the educational process.
academic participation
digital accessibility
higher education
institutional environment
international experience.
social equality
social factor
1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. 2020-yil 23-sentabr, O‘RQ–637-son, 20-modda. [https://lex.uz/docs/-5013007]
2. Birlashgan Millatlar Tashkiloti. Nogironlar huquqlari to‘g‘risidagi konvensiya.2006yil13dekabr,24modda.[https://www.ohchr.org/sites/default/files/Ch_IV_15.pdf]
3. O‘zbekiston Respublikasining “Nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari to‘g‘risida”gi Qonuni. 2020-yil 15-oktabr, O‘RQ–641-son, 38-modda. [https://lex.uz/docs/-5049511]
4. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. “Talabalar statistikasi: ta’lim bosqichi va hududlar kesimidagi taqsimot”. 2026-yil 7-iyul. [https://stat.uz/uz/matbuot-markazi/qo-mita-yangiliklar/69090-talabalar-statistikasi-talim-bos-ichi-va-ududlar-kesimidagi-ta-simot-2]
5. O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi. “Oliy va kasbiy ta’lim tizimida inklyuziv muhit masalalari jamoatchilik eshituvida muhokama qilindi”. 2025-yil 22-dekabr. [https://gov.uz/oz/edu/news/view/113132]
6. UNICEF. “Inclusive education through the eyes of children” [“Inklyuziv ta’lim bolalar nigohida”]. 2026-yil 2-iyun. [https://www.unicef.org/uzbekistan/en/press-releases/inclusive-education-through-eyes-children]
7. U.S. Department of Education, Office for Civil Rights. “Disability Discrimination: Academic Adjustments for Postsecondary Students”. [Academic Adjustments for Postsecondary Students]
8. GOV.UK. “Help if you’re a student with a learning difficulty, health problem or disability: Disabled Students’ Allowance”. [Disabled Students’ Allowance]
