Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar

Mazkur Respunlika illmiy-amaliy anjumani O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi “2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejalarini tasdiqlash to‘g‘risida”gi 11-sonli buyrug‘iga muvofiq, 2026 yil 13-14 noyabr kunlari Turon universiteti Andijon filialida Iqtisodiyot va moliya kafedrasi tomonidan tashkil etilgan.

1+ Sonlar
45+ Maqolalar
54+ Ishtirokchilar
Oʻzbekcha

JISMONIY SHAXSLARNI KREDITLASH AMALIYOTINI TAKOMILLASHTIRISH: RAQAMLI SKORING, KREDIT RISKLARINI BOSHQARISH VA MAS’ULIYATLI KREDITLASHNING INNOVATSION MEXANIZMLARI

Nashr sanasi
14.11.2026
Jurnal
Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar
Nashr
Yashil iqtisodiyot sharoitida makroiqtisodiy barqarorlikni taʼminlash va milliy barqaror rivojlanish: muammo va yechimlar
Sahifalar
203-219
DOI
10.5281/zenodo.24184249

Mualliflar

Annotatsiya

Mazkur maqolada jismoniy shaxslarni kreditlash amaliyotini takomillashtirishning nazariy, metodologik va amaliy jihatlari kompleks tadqiq etiladi. Zamonaviy bank tizimida chakana kreditlash hajmining kengayishi, raqamli moliyaviy xizmatlarning rivojlanishi, kredit axborotlari tarkibining o‘zgarishi hamda uy xo‘jaliklari qarzdorlik darajasining ortishi banklar oldiga kreditlash mexanizmlarini sifat jihatidan yangilash vazifasini qo‘ymoqda. Tadqiqotda an’anaviy kredit skoringi tizimining cheklovlari, sun’iy intellekt va mashinaviy o‘rganish algoritmlarining kreditga layoqatlilikni aniqlashdagi imkoniyatlari, muqobil ma’lumotlardan foydalanish, qarz oluvchining real to‘lov qobiliyatini baholash, kredit risklarini oldindan prognozlash va mas’uliyatli kreditlash mexanizmlari o‘rganiladi. O‘zbekiston bank tizimining 2025–2026-yillardagi rivojlanish tendensiyalari, Markaziy bankning makroprudensial siyosati va xalqaro moliya institutlarining tavsiyalari asosida jismoniy shaxslarni kreditlashni takomillashtirishning integratsiyalashgan konseptual modeli taklif etiladi. Shuningdek, kreditlash samaradorligini baholash uchun ekonometrik tadqiqot metodologiyasi ishlab chiqiladi.

Kalit so‘zlar

jismoniy shaxslarni kreditlash chakana kreditlash kredit skoringi sun’iy intellekt mashinaviy o‘rganish Big Data kredit riski qarzdorlik yuki DSTI DTI moliyaviy inklyuziya mas’uliyatli kreditlash raqamli bank ekonometrik modellashtirish

Foydalanilgan adabiyotlar

1. Stiglitz, J. E., & Weiss, A. (1981). Credit Rationing in Markets with Imperfect Information. The American Economic Review, 71(3), 393–410.
2. Merton, R. C. (1974). On the Pricing of Corporate Debt: The Risk Structure of Interest Rates. The Journal of Finance, 29(2), 449–470.
3. Basel Committee on Banking Supervision. (2024). Core Principles for Effective Banking Supervision. Bank for International Settlements.
4. Bank for International Settlements. (2024). Artificial Intelligence and the Economy: Implications for Central Banks. BIS Annual Economic Report.
5. Tigges, M., Mestwerdt, S., Tschirner, S., & Mauer, R. (2024). Who gets the money? A qualitative analysis of fintech lending and credit scoring through the adoption of AI and alternative data. Technological Forecasting and Social Change, 205, 123491.
6. Consultative Group to Assist the Poor. (2025). Responsible Digital Credit: Frontier Solutions for Authorities and Providers. CGAP.
7. World Bank. Digital Finance Inclusion: Digital Credit.
8. World Bank. Credit Reporting.
9. International Monetary Fund. (2026). Republic of Uzbekistan: 2026 Article IV Consultation—Press Release and Staff Report. IMF Country Report No. 2026/152.
10. Central Bank of the Republic of Uzbekistan. (2026). Financial Stability Report for 2025.
11. Central Bank of the Republic of Uzbekistan. Debt-service-to-income.
12. Central Bank of the Republic of Uzbekistan. Debt-to-income.
13. International Monetary Fund. Financial Soundness Indicators Compilation Guide. IMF.
14. World Bank. Global Financial Development Database.
PDFni ko'rish O‘xshash maqolalar