Oʻzbekcha
GEOTIZIMLARDA EKOLOGIK XAVFSIZLIKNI TAʼMINLASHDA EKOLOGIK TALABLARNI JORIY ETISHNING AHAMIYATI
Jurnal
Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari
Nashr
Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari xalqaro ilmiy-amaliy anjuman (2026-yil, 23-iyun)
Annotatsiya
Ushbu maqola hududiy geotizimlarda barqaror rivojlanishini ta’minlash mumkin bo‘lgan ekologik xavflarning oldini olish masalalari yoritilgan bo`lib, hududlardagi ekologik muammolar va ularning yechimida ekologik talablarni keng joriy etishnining o‘rni hamda ahamiyati tahlil qilingan. Barqaror rivojlanish va milliy ekologik xavfsizlikni ta’minlash maqsadida O‘zbekiston Respublikasining “Atrof-muhitni muhofaza qilish konsepsiyasi”da 2030-yilgacha belgilangan ustuvor yo‘nalishlar — atmosfera havosi, suv, yer, tuproq, yer qa’ri, biologik xilma-xillik hamda qo‘riqlanadigan tabiiy hududlarni antropogen va boshqa salbiy ta’sirlardan himoya qilish, ularning ekologik sifatini saqlab qolish hamda yaxshilashga qaratilgan ekologik talablarni ishlab chiqishning ilmiy va amaliy ahamiyati ochib berilgan.
Kalit so‘zlar
Geotizim
antropogen ta’sir
atrof-muhitni muhofaza qilish konsepsiyasi
ekologik muammolar
ekologik talab
ekologik xavf
ekologik xavfsizlik
milliy ekologik siyosat
tabiiy resurslardan oqilona foydalanish
Русский
ЗНАЧИМОСТЬ ВНЕДРЕНИЯ ЭКОЛОГИЧЕСКИХ ТРЕБОВАНИЙ ДЛЯ ОБЕСПЕЧЕНИЯ ЭКОЛОГИЧЕСКОЙ БЕЗОПАСНОСТИ В ГЕОСИСТЕМАХ
В данной статье рассматриваются вопросы предотвращения экологических рисков, которые могут препятствовать обеспечению устойчивого развития в региональных геосистема. Анализируются экологические проблемы на территориях и подчеркивается роль и значение широкого внедрения экологических требований в их решении. В целях обеспечения устойчивого развития и национальной экологической безопасности в «Концепции охраны окружающей среды Республики Узбекистан» определены приоритетные направления до 2030 года — защита атмосферного воздуха, воды, земли, почвы, недр, биологического разнообразия и особо охраняемых природных территорий от антропогенных и иных неблагоприятных воздействий. В статье раскрыта научная и практическая значимость разработки экологических требований, направленных на сохранение и улучшение их экологического качества.
Геосистема
Концепция охраны окружающей среды
антропогенное воздействие
национальная экологическая политика
рациональное использование природных ресурсов
экологическая безопасность
экологические проблемы
экологический риск
экологическое требование
English
THE SIGNIFICANCE OF IMPLEMENTING ENVIRONMENTAL REQUIREMENTS IN ENSURING ECOLOGICAL SECURITY WITHIN GEOSYSTEMS
This article addresses the issues of preventing ecological risks that may hinder sustainable development within regional geosystems. It analyzes the ecological problems in specific territories and emphasizes the role and significance of broadly implementing ecological requirements in their resolution. In order to ensure sustainable development and national ecological security, the “Concept of Environmental Protection of the Republic of Uzbekistan” outlines priority directions until 2030 — including the protection of atmospheric air, water, land, soil, subsoil, biodiversity, and protected natural areas from anthropogenic and other adverse impacts. The article reveals the scientific and practical importance of developing ecological requirements aimed at preserving and improving their environmental quality.
Concept of Environmental Protection
Geosystem
anthropogenic impact
ecological requirement
ecological risk
ecological security
environmental problems
national environmental policy
rational use of natural resources.
1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentabrdagi PF-158-son “O`zbekiston 2030 “ strategiysi to`g`risidagi farmoni.
2. United Nations “The Sustainable Development Goals Report 2025”
3. Mirziyoyev Sh. M. “Samarqand iqlim forumi” -Samarqand, 2025-yil 4-aprel.
4. O`zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkmasining 2020-yil 18-fevraldagi 95=son “Ekologik xavfsizlik to`g`risidagi umumiy texnik reglamentni tasdiqlash to`g`risida”gi qarori.
5. https://earth.org/author/deena/ author by Deena Robinson
6. António G. Secretary-General of the United Nations “The Sustainable Development Goals Report 2025”.
7. Drivers-Pressures-State-Impacts-Responses Framework (DPSIR)
8. Perepada L. va Radjabov T “O'zbekistonda bioxilmaxillikni moliyalashtirish siyosati va institutsional sharhi”. Toshkent - 2023, 64 bet.
9. Nigmatov A.N., Xolov Y. «Ekologiya asoslari”- Toshkent : “NIF MISH”, 2023- 9 b.
10. Эгамбердиева Н., Норқулов Ҳ., Ҳамзаев А., Холмурадов М., Экологик маданият бўйича ўзбекча изоҳли луғат. Ўқув қўлланма – Тошкент: “Mahalla va oila” нашриёти, 2023. –____ б.