Oʻzbekcha
EVRISTIK METOD VOSITASIDA BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARINING UNIVERSAL QOBILIYATINI SHAKLLANTIRISHNING DOLZARB MUAMMOLARI
Jurnal
"Boshlang‘ich ta’lim tizimida zamonaviy kompetensiyalarni rivojlantirish: integrativ yondashuvlar va amaliy yechimlar" mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Nashr
"Boshlang‘ich ta’lim tizimida zamonaviy kompetensiyalarni rivojlantirish: integrativ yondashuvlar va amaliy yechimlar" mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Annotatsiya
Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining universal qobiliyatlarini evristik metod vositasida shakllantirishning dolzarb pedagogik va metodologik muammolari tahlil qilingan. Tadqiqotda zamonaviy ta’lim tizimidagi reproduktiv qoliplar, darsliklarning izlanishga moslashmaganligi hamda pedagog kadrlarning metodik tayyorgarligi bilan bog‘liq to‘siqlar yoritilgan. Muammolarni bartaraf etish va o‘quvchilarning mustaqil fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirish vositasi sifatida Fikr xaritasi (Intellekt-karta) va Keys-tahlil (Case-study) kabi zamonaviy evristik texnikalarni boshlang‘ich ta’lim amaliyotiga integratsiya qilish bo‘yicha ilmiy-amaliy tavsiyalar ilgari surilgan
Kalit so‘zlar
boshlang‘ich sinf
kompetensiya
mustaqil fikrlash
Evristik metod
universal qobiliyatlar
fikr xaritasi
keys-tahlil
muammoli ta’lim
Русский
В данной статье анализируются актуальные педагогические и методологические проблемы формирования универсальных способностей учащихся начальных классов посредством эвристического метода. В исследовании освещаются такие барьеры, как репродуктивные шаблоны в современной системе образования, неадаптированность учебников к исследовательскому обучению и недостаточная методическая подготовка педагогов. В качестве средств преодоления данных проблем и развития навыков самостоятельного мышления учащихся предложены научно-практические рекомендации по интеграции в практику начального образования современных эвристических техник, таких как Ментальные карты (Интеллект-карты) и Кейс-метод (Case-study).
кейс-метод
компетенция
начальные классы
проблемное обучение
самостоятельное мышление
Эвристический метод
универсальные способности
ментальная карта
English
This article analyzes the current pedagogical and methodological problems of forming primary school students' universal abilities through the heuristic method. The study highlights barriers such as reproductive patterns in the modern education system, the unadaptability of textbooks to inquiry-based learning, and the insufficient methodical training of pedagogical staff. Scientific and practical recommendations are proposed for integrating modern heuristic techniques, such as Mind Mapping (Intellect-cards) and Case-study, into primary education practice as a means of overcoming these problems and developing students' independent thinking skills.
case-study
competence
independent thinking
primary school
problem-based learning
Heuristic method
universal abilities
mind map
1. Xutorskoy, A. V. (2003). Дидактическая эвристика. Теория и технология креативного обучения. Издательство Московского университета. (Evristik ta’lim nazariyasi bo‘yicha fundamental darslik).
2. Polya, G. (1957). How to Solve It: A New Aspect of Mathematical Method. Princeton University Press. (Matematikada muammoli yechim va evristika asoslari).
3. Mavlonova, R., Rahmonkulova, N., & Matnazarova, K. (2018). Boshlang‘ich ta’limda innovatsion pedagogik texnologiyalar. Toshkent: "O‘qituvchi".
4. Buzan, T. (2006). The Mind Map Book: How to Use Radiant Thinking to Maximize Your Brain's Untapped Potential. BBC Books. (Fikr xaritalari metodologiyasi).
5. Yo‘ldoshev, J. G‘., & Usmonov, S. A. (2008). Zamonaviy pedagogik texnologiyalarni amaliyotga joriy etish. Toshkent: "Fan va texnologiyalar".
6. Ishmuhammedov, R., & Abduqodirov, A. (2010). Ta’limda innovatsion texnologiyalar (ta’lim muassasalari pedagog-o‘qituvchilari uchun amaliy tavsiyalar). Toshkent: "Iste’dod". (Keys-tahlil uslubiyoti).
7. Tojiyev, M. (2021). Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida mantiqiy va ijodiy fikrlashni rivojlantirishning pedagogik asoslari. O‘zbekiston pedagogika fanlari ilmiy-tadqiqot instituti axborotnomasi, №3, 45-51-betlar.