Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani

Mazkur anjuman Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug‘i bilan “2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasi”ga kiritilgan bo'lib, Namangan davlat pedagogika instituti Intellektual fanlar va axborot texnologiyalari kafedrasi tomonidan 2026-yil 28 - 29-oktabr kunlari tashkil etilgan.

1+ Sonlar
130+ Maqolalar
157+ Ishtirokchilar
Oʻzbekcha

EKOLOGIK VA RAQAMLI VOSITALAR INTEGRATSIYASI (PHYGITAL) ASOSIDA 6–8 YOSHLI BOLALARDA MUHANDISLIK FIKRLASHNI RIVOJLANTIRISH METODIKASI

Nashr sanasi
14.11.2026
Jurnal
Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Nashr
Raqamli-pedagogik transformatsiya va zamonaviy taʼlimning tadqiqot modellari mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Sahifalar
672-677
DOI
10.5281/zenodo.23985069

Mualliflar

Annotatsiya

Maqolada 6–8 yoshli bolalarda muhandislik fikrlashni rivojlantirish uchun tabiiy-ekologik materiallar va raqamli vositalarni yagona o‘quv jarayonida birlashtiruvchi phygital (physical + digital) metodikaning nazariy asoslari va tuzilmasi yoritilgan. Muhandislik fikrlash bu yoshda muammoni ko‘ra bilish, g‘oya ilgari surish, model yasash, sinash va takomillashtirish ko‘nikmalari majmuasi sifatida talqin qilinadi. Tadqiqotning maqsadi ekologik va raqamli vositalar integratsiyasiga asoslangan metodikani ishlab chiqishdan iborat. Metodika to‘rt bosqichli “Kuzat – O‘yla – Yasa – Raqamlashtir” sikliga asoslanadi va konstruksionizm, muhandislik dizayn jarayoni hamda ekologik ta’lim tamoyillarini birlashtiradi. Muhandislik fikrlashni baholashning besh mezonli, uch darajali diagnostik shkalasi taklif etilgan. Ilmiy yangilik ekologik va raqamli komponentlarni 6–8 yoshli bolalar uchun yagona metodik tizimga birlashtirishda namoyon bo‘ladi. Maqolada pedagogik tajriba-sinov rejasi va kutilayotgan natijalar bayon etilgan.

Kalit so‘zlar

muhandislik fikrlash phygital ta’lim ekologik ta’lim STEAM kichik maktab yoshi maktabgacha ta’lim dizayn-fikrlash ta’limiy robototexnika.

Boshqa tillardagi variantlar

Русский
В статье раскрываются теоретические основы и структура phygital-методики (physical + digital), объединяющей природно-экологические материалы и цифровые средства в едином образовательном процессе для развития инженерного мышления у детей 6–8 лет. Инженерное мышление в этом возрасте рассматривается как совокупность умений увидеть проблему, выдвинуть идею, построить модель, испытать её и усовершенствовать. Цель исследования – разработка методики на основе интеграции экологических и цифровых средств. Методика основана на четырёхэтапном цикле «Наблюдай – Думай – Создавай – Оцифровывай» и объединяет принципы конструкционизма, инженерного проектирования и экологического образования. Предложена диагностическая шкала оценки инженерного мышления, включающая пять критериев и три уровня. Научная новизна состоит в объединении экологического и цифрового компонентов в единую методическую систему для детей 6–8 лет. В статье изложены план педагогического эксперимента и ожидаемые результаты.
инженерное мышление phygital-обучение экологическое образование STEAM младший школьный возраст дошкольное образование дизайн-мышление образовательная робототехника.
English
The article presents the theoretical foundations and structure of a phygital (physical + digital) methodology that integrates natural (ecological) materials and digital tools into a single learning process to develop engineering thinking in children aged 6–8. At this age, engineering thinking is defined as a set of skills to identify a problem, generate ideas, build, test and improve a model. The aim of the study is to develop a methodology based on the integration of ecological and digital tools. The methodology follows a four-stage cycle (Observe – Think – Build – Digitize) and combines the principles of constructionism, the engineering design process and environmental education. A diagnostic scale with five criteria and three levels is proposed to assess engineering thinking. The scientific novelty lies in combining ecological and digital components into a unified methodological system for children aged 6–8. The plan of the pedagogical experiment and the expected results are described.
engineering thinking phygital learning environmental education STEAM early childhood preschool education design thinking educational robotics.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. O‘RQ-637, 23.09.2020.
2. O‘zbekiston Respublikasining “Maktabgacha ta’lim va tarbiya to‘g‘risida”gi Qonuni. O‘RQ-595, 16.12.2019.
3. “Ilk qadam” maktabgacha ta’lim tashkilotining davlat o‘quv dasturi. – Toshkent, 2018.
4. Piaget J. The Origins of Intelligence in Children. – New York: International Universities Press, 1952.
5. Papert S. Mindstorms: Children, Computers, and Powerful Ideas. – New York: Basic Books, 1980.
6. Kolb D.A. Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and Development. – Englewood Cliffs: Prentice Hall, 1984.
7. Выготский Л.С. Мышление и речь. – Москва: Соцэкгиз, 1934.
8. Cunningham C.M. Engineering in Elementary STEM Education: Curriculum Design, Instruction, Learning, and Assessment. – New York: Teachers College Press, 2018.
9. Bers M.U. Coding as a Playground: Programming and Computational Thinking in the Early Childhood Classroom. – New York: Routledge, 2018.
10. Resnick M. Lifelong Kindergarten: Cultivating Creativity through Projects, Passion, Peers, and Play. – Cambridge: MIT Press, 2017.
11. Abdullayeva, O. S., Xusayinova, G. A., & Muhammadjonov, A. O. (2024, February). Technology of projecting of management system for department activities. In Third International Conference on Optics, Computer Applications, and Materials Science (CMSD-III 2023) (Vol. 13065, pp. 303-307). SPIE.
12. Sobel D. Beyond Ecophobia: Reclaiming the Heart in Nature Education. – Great Barrington: Orion Society, 1996.
13. Muslimov N.A., Sharipov Sh.S., Qo‘ysinov O.A. Mehnat ta’limi o‘qitish metodikasi, kasb tanlashga yo‘llash. – Toshkent: O‘zbekiston faylasuflari milliy jamiyati nashriyoti, 2014. – 456 b.
PDFni ko'rish O‘xshash maqolalar