Oʻzbekcha
BOSHLANG‘ICH SINFLARDA FONETIKANI O‘QITISHNING SAMARALI USULLARI
Jurnal
Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari
Nashr
Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari xalqaro ilmiy-amaliy anjuman (2026-yil, 23-iyun)
Annotatsiya
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinflarda fonetika bo‘limini o‘qitishning samarali usullari yoritiladi. Unda o‘quvchilarda tovush va harfni farqlash, so‘zni bo‘g‘inlarga ajratish, urg‘uni to‘g‘ri qo‘yish, unli va undosh tovushlarni aniqlash hamda savodli yozish ko‘nikmalarini shakllantirishda interfaol metodlar va didaktik o‘yinlarning ahamiyati tahlil qilinadi. Maqolada kuzatish, taqqoslash, suhbat, savol-javob, muammoli ta’lim va didaktik o‘yinlardan foydalanish orqali fonetik bilimlarni amaliy mashqlar bilan mustahkamlash yo‘llari ko‘rsatib beriladi. Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, fonetikani faqat nazariy qoidalar asosida emas, balki eshitish, talaffuz qilish, ajratish, taqqoslash va mustaqil qo‘llashga yo‘naltirilgan topshiriqlar orqali o‘rgatish boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining nutqiy va imloviy savodxonligini rivojlantirishda samarali natija beradi.
Kalit so‘zlar
boshlang‘ich ta’lim
bo‘g‘in
didaktik o‘yin
fonetika
interfaol metod
savodli yozuv
talaffuz
tovush va harf
urg‘u
Русский
В данной статье рассматриваются эффективные методы преподавания раздела фонетики в начальных классах. Особое внимание уделяется значению интерактивных методов и дидактических игр в формировании у учащихся навыков различения звука и буквы, деления слов на слоги, правильной постановки ударения, определения гласных и согласных звуков, а также грамотного письма. В статье раскрываются способы закрепления фонетических знаний посредством практических упражнений, основанных на наблюдении, сравнении, беседе, вопросно-ответной работе, проблемном обучении и дидактических играх. Проведённый анализ показывает, что обучение фонетике не только на основе теоретических правил, но и с помощью заданий, направленных на слушание, произношение, выделение, сравнение и самостоятельное применение фонетических единиц, даёт эффективные результаты в развитии речевой и орфографической грамотности учащихся начальных классов.
грамотное письмо
дидактическая игра
звук и буква
интерактивный метод
начальное образование
произношение
слог
ударение
фонетика
English
This article examines effective methods of teaching phonetics in primary grades. Special attention is paid to the role of interactive methods and didactic games in developing pupils’ skills in distinguishing sounds and letters, dividing words into syllables, placing stress correctly, identifying vowels and consonants, and developing literate writing skills. The article presents ways of consolidating phonetic knowledge through practical exercises based on observation, comparison, discussion, question-and-answer activities, problem-based learning, and didactic games. The analysis shows that teaching phonetics not only through theoretical rules but also through tasks aimed at listening, pronunciation, identification, comparison, and independent application of phonetic units produces effective results in developing the speech and spelling literacy of primary school pupils.
didactic game
interactive method
literate writing
phonetics
primary education
pronunciation
sound and letter
stress
syllable
1. G‘ulomov A., Qodirov M. Ona tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2012.
2. Qosimova K., Matchonov S., G‘ulomova X., Yo‘ldosheva Sh., Sariyev Sh. Ona tili o‘qitish metodikasi. – Toshkent: Noshir, 2009.
3. Rahmatullayev Sh. Hozirgi o‘zbek adabiy tili. – Toshkent: Universitet, 2006.
4. Mirzayev M., Usmonov S., Rasulov I. O‘zbek tili. – Toshkent: O‘qituvchi, 2010.
5. O‘zbekiston Respublikasi umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun ona tili va o‘qish savodxonligi fan dasturlari. – Toshkent, 2021.
6. Abdullayeva Q. Boshlang‘ich sinflarda ona tili ta’limi. – Toshkent: Fan, 2018.
7. Gaynazarova, G. A., Matnazarova, K. O., & Parpiyev, O. O. (2023). Factors and methods of preparing students for professional activities in the conditions of individual training. Academia Repository, 4(12), 131-135.
8. Olimovich, P. O. (2023). RIVOJLANISH VOSITASI SIFATIDA TRIZ TEXNOLOGIYASINING XUSUSIYATLARI. ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 24(1), 17-20.
9. Mushtariy, O. (2023). Odiljon P. Boshlang ‘ich ta’lim tizimiga zamonaviy yondashuvlar. qo ‘qon universiteti xabarnomasi, 640-644.
10. G‘ulomjon filolog: NO, P. The Harmony Of Characters’ Speech And Psychological Portrayal In Nabijon Boqi’s “A Tale Of One Love”.
11. G‘ulomjon filolog: Khodjaev, S., & Abdupattaev, G. (2022). The Problem of Era and Hero in the Work of Murad Muhammad Dost. American Journal of Social and Humanitarian Research, 3(12), 77-81.