Maktabgacha ta’limni barqaror rivojlantirish: global tendensiyalar, milliy tajriba va strategik yechimlar

Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug‘i bilan 2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasiga kiritilgan Namangan davlat pedagogika instituti Maktabgacha ta'lim kafedrasi tomonidan 2026-yil 25-sentyabr kuni “Maktabgacha ta’limni barqaror rivojlantirish: global tendensiyalar, milliy tajriba va strategik yechimlar” mavzusida respublika konferensiya o'tkazilishi rejalashtirilgan.

1+ Issues
86+ Articles
91+ Participants
Oʻzbekcha

SHAXSGA ХОS UNIVERSAL TA’LIMIY FAOLIYATLAR BOSHLANG’ICH TA’LIMNING USTUVOR YO’NALISHLARIDAN BIRI SIFATIDA.

Published
28.09.2026
Journal
Maktabgacha ta’limni barqaror rivojlantirish: global tendensiyalar, milliy tajriba va strategik yechimlar
Issue
Maktabgacha ta’limni barqaror rivojlantirish: global tendensiyalar, milliy tajriba va strategik yechimlar
Pages
173-177
DOI
10.5281/zenodo.23238760

Authors

Abstract

Ushbu maqolada boshlang‘ich ta’limning shaxs rivojlanishidagi o‘rni, uning asosiy maqsadi hamda majburiy ta’lim bosqichi sifatidagi strategik ahamiyati yoritilgan. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida o‘quv faoliyatiga bo‘lgan qiziqishni shakllantirish, mustaqil va tanqidiy fikrlashni rivojlantirish hamda shaxsga xos universal ta’limiy faoliyatlarni (UTF) qaror toptirish masalalari tahlil qilingan. Tadqiqotda L.S. Vigotskiy ("yaqin rivojlanish zonasi"), J. Piaje (kognitiv rivojlanish), D.B. Elkonin (o‘quv faoliyati nazariyasi), M. Montessori hamda mahalliy olimlar (G‘. Olimov, O. Boqiyev, M. Usmonxo‘jayeva)ning ilmiy-pedagogik qarashlariga tayanilgan. Shuningdek, boshlang‘ich ta’limni rivojlantirishning ustuvor yo‘nalishlari va o‘quvchilarning yosh davriga oid psixologik xususiyatlarining ta’lim samaradorligiga ta’siri asoslab berilgan.

Keywords

boshlang‘ich ta’lim interaktiv metodlar kognitiv rivojlanish motivatsiya shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim universal ta’limiy faoliyatlar (UTF) ustuvor yo‘nalishlar

Other language versions

Русский
В данной статье освещаются роль начального образования в развитии личности, его основная цель, а также стратегическое значение как этапа обязательного образования. Анализируются вопросы формирования у учащихся начальных классов интереса к учебной деятельности, развития самостоятельного и критического мышления, а также формирования универсальных учебных действий (УУД), характерных для личности. В исследовании рассмотрены научно-педагогические взгляды Л.С. Выготского («зона ближайшего развития»), Ж. Пиаже (когнитивное развитие), Д.Б. Эльконина (теория учебной деятельности), М. Монтессори, а также отечественных учёных (Г. Олимова, О. Бакиева, М. Усманходжаевой). Кроме того, обоснованы приоритетные направления развития начального образования и влияние психологических особенностей учащихся, обусловленных их возрастным периодом, на эффективность образовательного процесса
интерактивные методы когнитивное развитие личностно-ориентированное обучение мотивация начальное образование приоритетные направления универсальные учебные действия (УУД)
English
This article examines the role of primary education in personal development, its main objectives, and its strategic importance as a compulsory stage of education. It analyzes the issues of fostering primary school students’ interest in learning activities, developing independent and critical thinking, and establishing universal learning activities (ULAs) that contribute to students’ personal development. The study draws on the scientific and pedagogical views of L.S. Vygotsky (the “zone of proximal development”), J. Piaget (cognitive development), D.B. Elkonin (the theory of learning activity), M. Montessori, as well as Uzbek scholars G. Olimov, O. Boqiyev, and M. Usmanxo‘jayeva. Furthermore, the priority areas for the development of primary education and the influence of students’ age-related psychological characteristics on the effectiveness of the educational process are substantiated.
cognitive development interactive methods learner-centered education motivation primary education priority areas universal learning activities (ULAs)

References

1. O‘zbekiston Respublikasining “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonuni. (2020-yil 23-sentabr, O‘RQ-637-son).
2. Выготский L.S. Педагогическая психология. — М., 1999.
3. Пиаже Ж. Речь и мышление ребенка. — М., 1999.
4. Эльконин Д.Б. Психология обучения младшего школьника. — М., 1974.
5. Montessori M. The Absorbent Mind. — New York, 1949.
6. Bandura A. Social Learning Theory. — NJ, 1977.
7. Olimov G‘. Boshlang‘ich ta’lim asoslari. — Toshkent, 1998.
8. Boqiyev O. Shaxsga yo‘naltirilgan ta’lim. — Toshkent, 2012.
9. Usmonxo‘jayeva M. Boshlang‘ich sinflarda zamonaviy o‘qitish metodlari. — Toshkent, 2018.
View PDF Related articles