Conceptual foundations of fundamental, applied, and innovative research in the transformation of pedagogical education and upbringing

Mazkur “Pedagogik ta’lim va tarbiya transformatsiyasida fundamental, amaliy va innovatsion tadqiqotlarning konseptual asoslari” mavzusidagi Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug'i bilan 2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasiga kiritilgan bo'lib, 2026-yil 23-iyun kuni Namangan davlat pedagogika instituti Ilmiy tadqiqotlar, innovatsiyalar va ilmiy-pedagogik kadrlar tayyorlash bo'limi tomonidan o'tkazilgan.

1+ Issues
242+ Articles
272+ Participants
Русский

ОСНОВНЫЕ ФАКТОРЫ САМОРЕГУЛЯЦИИ В ЕДИНОБОРСТВАХ: КОГНИТИВНЫЕ И ЭМОЦИОНАЛЬНЫЕ АСПЕКТЫ

Published
23.06.2026
Journal
Conceptual foundations of fundamental, applied, and innovative research in the transformation of pedagogical education and upbringing
Issue
Proceedings of the international scientific and practical conference on “Conceptual foundations of fundamental, applied, and innovative research in the transformation of pedagogical education and upbringing”
Pages
1139-1143
DOI
10.5281/zenodo.22702907

Authors

Abstract

В статье рассматриваются фундаментальные и специфические психологические факторы саморегуляции спортсменов в единоборствах. На основе обобщения предыдущих исследований автора в области бокса, структура саморегуляции расширена за счет включения таких нишевых параметров, как когнитивная антисипация, волевая устойчивость, трансформация реактивной агрессии и предотвращение эмоционального выгорания. Приводится сравнительный анализ ударных (перкуссионных) и борцовских (тактильных) видов спорта, а также практические рекомендации по внедрению систем психологической подготовки.

Keywords

бокс. волевые качества единоборства когнитивная антисипация проактивная агрессия саморегуляция эмоциональное выгорание

Other language versions

Oʻzbekcha
Maqolada yakkakurash sport turlari bilan shug‘ullanuvchi sportchilarning o‘zini o‘zi boshqarishiga ta’sir etuvchi fundamental va o‘ziga xos psixologik omillar ko‘rib chiqiladi. Muallifning boks sohasidagi avvalgi tadqiqotlarini umumlashtirish asosida o‘zini o‘zi boshqarish tuzilmasi kognitiv antisipatsiya, irodaviy barqarorlik, reaktiv agressiyani transformatsiya qilish va emotsional kuyishning oldini olish kabi maxsus parametrlar bilan kengaytiriladi. Zarba beruvchi (perkussion) va kurashga asoslangan (taktil) sport turlarining qiyosiy tahlili, shuningdek, psixologik tayyorgarlik tizimlarini amaliyotga joriy etish bo‘yicha tavsiyalar keltiriladi.
boks. emotsional kuyish irodaviy sifatlar kognitiv antisipatsiya o‘zini o‘zi boshqarish proaktiv agressiya yakkakurash sport turlari
English
The article examines fundamental and specific psychological factors of self-regulation among athletes engaged in combat sports. Based on a synthesis of the author’s previous research in the field of boxing, the structure of self-regulation is expanded to include such specialized parameters as cognitive anticipation, volitional resilience, transformation of reactive aggression, and prevention of emotional burnout. A comparative analysis of striking (percussive) and grappling (tactile) sports is presented, along with practical recommendations for implementing psychological training systems.
boxing. cognitive anticipation combat sports emotional burnout proactive aggression self-regulation volitional qualities

References

1. Кувватова, З. Р. (2021). Специфика использования метода Biofeedback в процессе психологической подготовки спортсменов-единоборцев. Журнал Психологии, 2(1), 45-52.
2. Кувватова, З. Р. К. (2022). Психическая саморегуляция как фактор оптимизации восстановительных процессов у спортсменов в межсоревновательный период. Oriental Art and Culture, 3(3), 137-148.
3. Кувватова, З. (2024). Мотивационные детерминанты и преодоление стресс-факторов в женском боксе: гендерный аспект. Researcher, 1(4), 12-20.
4. Ильин, Е. П. (2012). Психология спорта. Санкт-Петербург: Питер.
5. Найдиффер, Р. М. (2009). Психология соревнующегося спортсмена. Москва: Физкультура и спорт.
6. Weinberg, R. S., & Gould, D. (2019). Foundations of Sport and Exercise Psychology (7th ed.). Human Kinetics.
7. Hanin, Y. L. (2010). Coping with anxiety in combat sports: Individual zones of optimal functioning (IZOF) model. Journal of Science and Medicine in Sport, 13(4), 412-421.
8. Lazarus, R. S. (2000). How emotions influence performance in competitive sports. The Psychology of Sport and Exercise, 1(2), 229-252.
9. Родионов, А. В. (2015). Психологическая подготовка в боевых искусствах. Москва: Спорт.
10. Smith, R. E., & Smoll, F. L. (2014). Anxiety and self-regulation mechanisms in percussion and grappling sports. International Journal of Sports Psychology, 45(3), 185-198.
View PDF Related articles