Filologiyaning dolzarb masalalari

Mazkur anjuman Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligining 2026-yil 16-yanvardagi 11-sonli buyrug‘i bilan 2026-yilda xalqaro va respublika miqyosida o‘tkaziladigan ilmiy va ilmiy-texnik tadbirlar rejasiga kiritilgan bo'lib, Qo‘qon davlat universiteti O‘zbek tili va adabiyoti kafedrasi tomonidan 2026-yil 13-14-oktabr kunlari o'tkazilgan.

1+ Issues
161+ Articles
165+ Participants
Oʻzbekcha

FERDINAN DE SOSSYUR TA’LIMOTIDA TIL VA NUTQ MUNOSABATI

Published
14.10.2026
Journal
Filologiyaning dolzarb masalalari
Issue
“Filologiyaning dolzarb masalalari” mavzusidagi respublika ilmiy-amaliy anjumani
Pages
736-740
DOI
10.5281/zenodo.23891066

Authors

Abstract

Ushbu maqolada mashhur shveytsariyalik tilshunos Ferdinand de Sossyurning tilshunoslik faniga olib kirgan nazariy qarashlari, xususan, til va nutq munosabati masalasi yoritiladi. Sossyur tilni insonlar o‘rtasidagi aloqa vositasi sifatida emas, balki jamiyat tomonidan shakllantirilgan murakkab belgilar tizimi sifatida talqin qiladi. Olimning fikricha, til va nutq bir-biri bilan chambarchas bog‘liq bo‘lsa-da, ular aynan bir tushuncha emas. Til jamiyatga tegishli bo‘lgan ijtimoiy hodisa, nutq esa shu tizimdan foydalanish jarayonida yuzaga keladigan individual hodisadir. Maqolada til va nutqning asosiy xususiyatlari, ularning o‘zaro aloqasi, til belgisi, sinxroniya va diaxroniya tushunchalari hamda Sossyur qarashlarining zamonaviy tilshunoslikdagi ahamiyati tahlil qilinadi

Keywords

nutq til tilshunoslik Ferdinand de Sossyur strukturalizm lisoniy belgi sinxroniya diaxroniya ijtimoiy hodisa individual faoliyat til tizimi.

Other language versions

Русский
В данной статье рассматриваются теоретические взгляды известного швейцарского лингвиста Фердинанда де Соссюра, внесенные им в языкознание, в частности, вопрос взаимосвязи языка и речи. Соссюр трактует язык не просто как средство общения между людьми, а как сложную систему знаков, сформированную обществом. По мнению ученого, хотя язык и речь тесно связаны между собой, они не являются тождественными понятиями. Язык — это социальное явление, принадлежащее обществу, а речь — индивидуальное явление, возникающее в процессе использования этой системы. В статье анализируются основные характеристики языка и речи, их взаимосвязь, понятия языкового знака, синхронии и диахронии, а также значение взглядов Соссюра в современном языкознании.
речь язык языкознание Фердинанд де Соссюр структурализм языковой знак синхрония диахрония социальное явление индивидуальная деятельность языковая система.
English
This article highlights the theoretical views introduced into linguistics by the famous Swiss linguist Ferdinand de Saussure, specifically focusing on the relationship between language (langue) and speech (parole). Saussure interprets language not merely as a means of communication between people, but as a complex system of signs shaped by society. According to the scholar, although language and speech are closely interrelated, they are not the identical concepts. Language is a social phenomenon belonging to society, whereas speech is an individual phenomenon that emerges during the process of utilizing this system. The article analyzes the primary characteristics of language and speech, their interaction, the concepts of the linguistic sign, synchrony, and diachrony, as well as the significance of Saussure's views in modern linguistics.
language linguistics speech Ferdinand de Saussure structuralism linguistic sign synchrony diachrony social phenomenon individual activity language system

References

1. Rahimov A. Umumiy tilshunoslik kursi. – Samarqand, 2015. 123 b.
2. Nurmonov A. Struktur tilshunoslik: ildizlari va yo‘nalishlari. Toshkent: Ta’lim, 2009. 160 bet.
3. Abduazizov A. A. Tilshunoslik nazariyasiga kirish. Toshkent: Sharq, 2010. 176 bet.
4. Қўчқортоев И. Ф. дў. Соссюрнинг лингвистик концепцияси. – Тошкент, 1976 йил. 36 б.
5. FERDINAND de SOSSYURNING LINGVISTIK QARASHLARI https://share.google/TcUGiELTcfaMozvWY
View PDF Related articles