“Yosh tadqiqotchilar va talabalar ilmiy faoliyatida innovatsiya, integratsiya va zamonaviy ta’lim muammolari” mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani materiallari to‘plami.

Yosh tadqiqotchilar va talabalar ilmiy salohiyatini qo‘llab-quvvatlash, ularning ilmiy-tadqiqot faoliyatini rag‘batlantirish, ilm-fan va ta’lim integratsiyasini kuchaytirish hamda zamonaviy ta’lim jarayonida innovatsion yondashuvlarni keng joriy etish maqsadida 2026-yil 30-iyul kuni “Yosh tadqiqotchilar va talabalar ilmiy faoliyatida innovatsiya, integratsiya va zamonaviy ta’lim muammolari” mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi tashkil etilmoqda. Konferensiyada oliy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilari, mustaqil tadqiqotchilar, doktorantlar, magistrantlar va iqtidorli talabalar ishtirok etishlari mumkin.

2+ Issues
163+ Articles
175+ Participants
Oʻzbekcha

BO‘LAJAK O‘QITUVCHILARNING OG‘ZAKI NUTQ KO‘NIKMALARINI BAHOLASHNING MEZON-INDIKATORLI DIAGNOSTIK MODELI

Published
30.07.2026
Journal
“Yosh tadqiqotchilar va talabalar ilmiy faoliyatida innovatsiya, integratsiya va zamonaviy ta’lim muammolari” mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani materiallari to‘plami.
Issue
Republican Scientific and Practical Conference on “Innovation, Integration, and Contemporary Educational Challenges in the Research Activities of Young Researchers and Students”
Pages
419-425
DOI
10.5281/zenodo.23096731

Authors

Abstract

Mazkur tezisda bo‘lajak o‘qituvchilarning og‘zaki nutq ko‘nikmalarini baholashga mo‘ljallangan mezon-indikatorli diagnostik modelning mazmuni va tuzilishi asoslanadi. Model baholash obyektini alohida til birliklari bilan cheklamasdan, kasbiy-pedagogik nutqning mazmuniy-mantiqiy aniqligi, ravonligi, lingvistik aniqligi, talaffuz-intonatsion sifati, pragmatik va sotsiomadaniy maqbulligi hamda strategik boshqaruvini yaxlit diagnostika qilishga yo‘naltirilgan. Har bir mezon kuzatiladigan indikatorlar orqali operatsionallashtirilib, natijalarni yuqori, o‘rta va quyi darajalarda tavsiflash taklif etiladi. Diagnostika kirish, jarayon va yakuniy bosqichlarda rubrika, kuzatuv varaqasi, audio-video yozuv, o‘zini o‘zi va o‘zaro baholash vositalari yordamida amalga oshirilishi ko‘zda tutiladi. Modelning mezon indikator dalil daraja qayta aloqa ketma-ketligi baholashning shaffofligi, mezoniyligi va rivojlantiruvchi xususiyatini ta’minlashi asoslanadi.

Keywords

baholash mezoni bo‘lajak o‘qituvchi diagnostik model indikator kasbiy og‘zaki nutq lingvistik aniqlik pragmatik maqbullik qayta aloqa. ravonlik rubrika sotsiomadaniy moslik strategik boshqaruv

Other language versions

Русский
В тезисе обосновываются содержание и структура критериально-индикаторной диагностической модели оценивания профессиональных навыков устной речи будущих учителей. Модель ориентирована на комплексную диагностику содержательно-логической точности, беглости, языковой правильности, произносительно-интонационного качества, прагматической и социокультурной уместности, а также стратегического управления профессионально-педагогической речью. Каждый критерий операционализируется посредством наблюдаемых индикаторов, а результаты предлагается описывать на высоком, среднем и низком уровнях. Диагностика предусматривается на входном, процессуальном и итоговом этапах с использованием аналитической рубрики, листов наблюдения, аудио- и видеозаписей, самооценивания и взаимооценивания. Обосновывается, что последовательность «критерий индикатор свидетельство уровень обратная связь» обеспечивает прозрачность, критериальность и развивающую направленность оценивания.
беглость будущий учитель диагностическая модель индикатор критерий оценивания обратная связь. прагматическая уместность профессиональная устная речь рубрика социокультурная адекватность стратегическое управление языковая точность
English
This thesis substantiates the content and structure of a criterion-and-indicator-based diagnostic model for assessing pre-service teachers’ professional oral communication skills. The model extends assessment beyond isolated language forms and provides an integrated diagnosis of content and logical precision, oral fluency, linguistic accuracy, pronunciation and intonation, pragmatic and sociocultural appropriateness, and strategic regulation of professional pedagogical speech. Each criterion is operationalized through observable indicators, while performance is described at high, medium, and low levels. Diagnostic assessment is designed for entry, formative, and final stages through analytic rubrics, observation checklists, audio-video evidence, self-assessment, and peer assessment. The sequence criterion indicator evidence level feedback is proposed as the core mechanism for ensuring transparency, criterion-referenced interpretation, and the developmental function of assessment.
analytic rubric assessment criterion diagnostic model feedback. indicator linguistic accuracy oral fluency pragmatic appropriateness pre-service teacher professional oral communication sociocultural appropriateness strategic regulation

References

1. Bachman L. F., Palmer A. S. Language Testing in Practice: Designing and Developing Useful Language Tests. Oxford: Oxford University Press, 1996. 377 p.
2. Council of Europe. Common European Framework of Reference for Languages: Learning, Teaching, Assessment Companion Volume. Strasbourg: Council of Europe Publishing, 2020. 278 p.
3. Hattie J., Timperley H. The Power of Feedback // Review of Educational Research. 2007. Vol. 77, No. 1. P. 81.112. DOI: 10.3102/003465430298487.
4. Luoma S. Assessing Speaking. Cambridge: Cambridge University Press, 2004. 212 p.
5. Brown H. D., Abeywickrama P. Language Assessment: Principles and Classroom Practices. 2nd ed. White Plains, NY: Pearson Education, 2010. 386 p.
View PDF Related articles