Oʻzbekcha
BO‘LAJAK BOSHLANG‘ICH SINF O‘QITUVCHILARINING ZAMONAVIY DARSNI TASHKIL ETISH KOMPETENSIYASINI INTERFAOL METODLAR VA KREATIV O‘YINLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH
Journal
"Boshlang‘ich ta’lim tizimida zamonaviy kompetensiyalarni rivojlantirish: integrativ yondashuvlar va amaliy yechimlar" mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Issue
"Boshlang‘ich ta’lim tizimida zamonaviy kompetensiyalarni rivojlantirish: integrativ yondashuvlar va amaliy yechimlar" mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjumani
Abstract
Mazkur maqolada bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining zamonaviy darsni loyihalash va tashkil etish kompetensiyasini interfaol metodlar, kreativ didaktik o‘yinlar hamda refleksiv baholash vositalari orqali rivojlantirishning ilmiy-metodik asoslari yoritiladi. Tadqiqotda pedagogik adabiyotlarni nazariy tahlil qilish, qiyoslash, tizimlashtirish va metodik modellashtirish usullaridan foydalanildi. Kompetensiyaviy, faoliyatga yo‘naltirilgan, konstruktivistik va refleksiv yondashuvlarning o‘zaro uyg‘unligi asoslandi. Boshlang‘ich ta’lim darsi uchun “maqsad - faoliyat - hamkorlik - mahsulot - teskari aloqa - refleksiya” ketma-ketligiga tayangan metodik model hamda fanlar kesimida qo‘llash mumkin bo‘lgan kreativ o‘yinlar tizimi taklif etildi. Natijada interfaollik tashqi faollik emas, balki o‘quvchining fikrlashi, tanlashi, dalillashi, hamkorlik qilishi va o‘z natijasini baholashini ta’minlaydigan pedagogik mexanizm ekanligi ko‘rsatildi.
Keywords
boshlang‘ich ta’lim
bo‘lajak o‘qituvchi
didaktik o‘yin
interfaol metod
kasbiy kompetensiya
kreativ fikrlash
pedagogik hamkorlik
refleksiya
zamonaviy dars
formatif baholash
Русский
В статье раскрываются научно-методические основы развития у будущих учителей начальных классов компетенции проектирования и проведения современного урока посредством интерактивных методов, творческих дидактических игр и рефлексивного оценивания. Использованы методы теоретического анализа педагогической литературы, сравнения, систематизации и методического моделирования. Обоснована взаимосвязь компетентностного, деятельностного, конструктивистского и рефлексивного подходов. Предложена методическая модель урока, основанная на последовательности «цель - деятельность - сотрудничество - продукт - обратная связь - рефлексия», а также система творческих игр для разных учебных предметов. Показано, что интерактивность представляет собой не внешнюю активность, а педагогический механизм, обеспечивающий мышление, выбор, аргументацию, сотрудничество и самооценку ученика
будущий учитель
дидактическая игра
интерактивный метод
начальное образование
педагогическое сотрудничество
профессиональная компетентность
рефлексия
творческое мышление
формирующее оценивание
современный урок
English
This article examines the scientific and methodological foundations for developing future primary school teachers’ competence in designing and conducting modern lessons through interactive methods, creative didactic games, and reflective assessment. The study employs theoretical analysis of pedagogical literature, comparison, systematization, and methodological modelling. It substantiates the integration of competency-based, activity-oriented, constructivist, and reflective approaches. A lesson model based on the sequence “goal - activity - collaboration - product - feedback - reflection” and a system of creative games applicable across primary school subjects are proposed. The article demonstrates that interactivity is not merely visible participation but a pedagogical mechanism that enables learners to think, make choices, justify ideas, cooperate, and evaluate their own learning outcomes.
creative thinking
didactic game
formative assessment
future teacher
interactive method
primary education
professional competence
reflection
modern lesson
pedagogical collaboration
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 6-noyabrdagi PQ-4884-son “Ta’lim-tarbiya tizimini yanada takomillashtirishga oid qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori.
2. Bonwell C. C., Eison J. A. Active Learning: Creating Excitement in the Classroom. - Washington, DC: George Washington University, 1991.
3. Vygotsky L. S. Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes. - Cambridge, MA: Harvard University Press, 1978.
4. Bruner J. S. The Culture of Education. - Cambridge, MA: Harvard University Press, 1996.
5. Kolb D. A. Experiential Learning: Experience as the Source of Learning and Development. - Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall, 1984.
6. Black P., Wiliam D. Assessment and Classroom Learning // Assessment in Education: Principles, Policy & Practice. - 1998. - Vol. 5, No. 1. - P. 7-74.
7. UNESCO. Global Education Monitoring Report 2023: Technology in Education: A Tool on Whose Terms? - Paris: UNESCO, 2023.
8. Hattie J. Visible Learning: A Synthesis of Over 800 Meta-Analyses Relating to Achievement. - London: Routledge, 2009.
9. Tomlinson C. A. How to Differentiate Instruction in Academically Diverse Classrooms. 3rd ed. - Alexandria, VA: ASCD, 2017.